مداد نارنجی فرزندم
همدلی با دیگران
از جمله مهارتهایی که در کیفیت ارتباط ما با دیگران تاثیر بسیار زیادی دارد همدلی با دیگران است. در این اپیزود، میشنویم که چگونه این مهارت را در خودمان و در کودکمان تقویت کنیم.
***
سلام. من درنا پارسا هستم، به پادکست مداد نارنجی فرزندم خوش آمدین.
در اپیزودهای قبل در مورد همدلی با خود صحبت کردیم. گفتیم شناخت و پیدا کردن احساسات و نیازها از اصول اولیه همدلی هست. همدلی، درک همراه با احترام از آن چیزی است که طرف مقابل ابراز میکند. زمانی که همدلی میکنیم با تمام وجود به طرف مقابل گوش میدهیم، یعنی تمام قضاوتها و پیشفرضها را کنار میگذاریم. زمانی که کودک شما با گریه به سمت شما میآید با تمام وجود به او گوش دهید، او را قضاوت نکنید. مثلا نگید تا وقتی گریه میکنی من نمیفهمم چی میگی!
برای درک بهتر مفهوم همدلی بهتر است آن را با همدردی مقایسه کنیم و بعد مثالهایی از همدردی و همدلی برای وضوح بیشتر آورده میشود.
موارد زیر امکان ارتباط را مسدود میکند، به عبارتی بیشتر جنبه همدردی دارد.
نصیحت کردن: من فکر میکنم… چطور… تو فکر نکردی...
روی دست کسی بلند شدن: اینکه چیزی نیست... صبر کن ببین چه بر سر من آمد...
آموزش دادن: این مورد میتواند تجربه آموزندهای باشد فقط اگر تو...
دلداری دادن: تقصیر تو نبود... تو بهترین کاری که میتوانستی انجام دادی...
قصهگویی کردن: این برای من یادآور زمانی است که...
مسدود کردن: خوش باش... ناراحت نباش...
بازجویی کردن: این موضوع از کی آغاز شد؟...
توضیح دادن: من تلفن کردم اما...
تصحیح کردن: اینجوری اتفاق نیفتاد...
موارد بالا همه همدردی هستند، اما همدلی حضور داشتن در لحظه هست. توجه کامل به احساسات و نیازهای فرد است. شاید ما فکر کنیم باید مشکل را حل کنیم تا دیگران احساس بهتری داشته باشند
که ما را از حضور و همدلی باز میدارد. بعضی وقتها تنها سکوت و گوش دادن میتواند همدلی باشد یا حدس زدن احساسات و نیازهای فرد یا کودک میتواند همدلی باشد. اگر کودک شما با گریه سمت شما میآید، میتوانید بپرسید خیلی ناراحتی؟ آیا احساس درد داری؟ دوست داری گریه کنی؟ آیا عصبانی هستی؟ از احساساتش و نیازهایش سوال میپرسیم تا کمی آرام شود.
وقتی همدلی دریافت کرد و متوجه حس نیازش شد، میتوانیم از او سوال کنیم چه کمکی میتوانیم به او بکنیم؟
بیایید به چند مکالمه گوش کنیم:
کودک: مامان، بیسکوییتم افتاده زمین، ولی من میخوام بخورمش.
مادر - جواب همدلانه: دخترم حس گرسنگی داری؟ اون بیسکوییت خیلی خوشمزه بود، تو دوسش داشتی، از اینکه افتاده رو زمین ناراحتی یا عصبانی هستی؟
کودک: من میخوام بیسکویتم که افتاده رو زمین رو بخورم.
مادر - جواب همدردی: اون کثیف شده، اگه میخوای یکی دیگه بخور. اگه نه دیگه گریه نداره.
کودک: مامان دوستم منو زد.
مادر - جواب همدلانه: الان احساس درد داری و یا عصبانی و ناراحت هستی؟ دوست داری گریه کنی؟
حس بیعدالتی داری؟ نیاز به عدالت یا امنیت داری؟
کودک: مامان دوستم منو زد.
مادر - جواب همدردی: دوستت نمیخواست بزنه ... یا حواسش نبوده... یا اگه زد این بار تو هم بزن، از حقت دفاع کن.
توجه داشته باشید در همدلی با کودکان بعد از اینکه احساساتشون کمی فروکش کرد میتوانند برای رفع مشکل اقدامات لازم را انجام دهید. مثلا راه حلهای مختلف به کودکان ارائه دهید تا حس و نیاز دیگران را هم تشخیص دهند و بتوانند با دوستانشان همدلی کنند.
کودکان نیز از نحوه همدلی شما با آنان، همدلی کردن با دیگران را میآموزند. به آنها اجازه دهید در مواقعی که میخواهند با شما همدلی کنند و البته بسیاری مواقع میتوانیم با سوال کردن از کودکان به آنها کمک کنیم سوالهای درست برای همدلی کردن با دیگران را بشناسند.
دوستان عزیز، یک قسمت دیگر از پادکست مداد نارنجی فرزندم به پایان رسید. اگر مطالب این پادکست رو مفید دیدین لطفا به دیگران هم معرفی کنین و حتما نظراتتون رو با ما در میون بگذارین. همچنین اگر فرزندی دارین و مخاطب پادکست مداد نارنجی هست درباره نحوه ارتباط او با پادکست برامون بنویسین. همچنین خوشحال میشیم تجربههاتون در زمینه همدلی کردن با کودکان و یادگیریهای آنان را با ما در میان بگذارید. ممنون از همراهی شما. فعلا خدا نگهدار.